Vruchtbare landbouwgrond

Terug naar Effectmodules en indicatoren

---

Deze pagina legt uit wat in RSopen onder vruchtbare landbouwgrond wordt verstaan, en hoe de indicator VerdwenenVruchtbareLandbouw is opgebouwd (te vinden onder /Indicatoren/<casus>/Zichtjaren/<zichtjaar>/Grondgebruik/Verandering/VerdwenenVruchtbareLandbouw).

De ABCD-kaart

Het begrip vruchtbare landbouwgrond is in het model niet gebaseerd op de modeleigen landbouwgeschiktheid, maar op een aparte kaart die als databron is ontvangen van Wageningen University & Research (WUR). In het model heet deze de ABCD-kaart (SourceData/Grondgebruik/ABCD, ingelezen op 100 m).

De ABCD-kaart is een ruimtelijke ordening van het landelijk gebied die is opgebouwd uit een aantal thematische lagen, elk een eigen claim of kwaliteit van de grond:

• Productiviteit (landbouwkundige productiviteit van de bodem)
• Uitspoeling (gevoeligheid voor nutriënten- en stoffenuitspoeling)
• Droogte (droogtegevoeligheid)
• Veen (veengronden)
• Drinkwater (drinkwaterbeschermingsgebieden)
• Natuurherstel (kansen voor natuurherstel)
• Beleving (landschappelijke belevingswaarde)
• Agroparken (geschiktheid voor geconcentreerde, intensieve landbouw)

Deze lagen worden door WUR samengevoegd tot een overlay, waaruit een classificatie volgt die in het model wordt overgenomen als drie subklassen (ABCD_subK):

• A
• B_C1
• Overig

In de ABCD-systematiek staat klasse A voor de grond die het meest geschikt en waardevol is om als productieve landbouwgrond te behouden; B_C1 is een tussencategorie en Overig valt daarbuiten. De precieze definitie en de onderliggende methodiek van de klassen liggen bij de WUR-bronkaart; het model neemt de classificatie als gegeven over.

Wat is vruchtbare landbouwgrond in het model

In RSopen wordt vruchtbare landbouwgrond gelijkgesteld aan ABCD-klasse A. Dat is dus de hoogst gewaardeerde landbouwgrond uit de WUR-kaart, niet de optelsom van alle landbouw. Dezelfde definitie wordt gebruikt in de verwante indicator VerstedelijkingOpVruchtbareLandbouwgronden, die de verstedelijking op klasse-A-grond meet.

De indicator VerdwenenVruchtbareLandbouw

De indicator telt de cellen waar tussen het basisjaar en het zichtjaar (bijvoorbeeld 2120) vruchtbare landbouwgrond verloren is gegaan. Een cel telt mee als aan beide voorwaarden is voldaan:

1. In het basisjaar was het landgebruik landbouw en in het zichtjaar niet meer (de bredere indicator VerdwenenLandbouw: IsLandbouw in het basisjaar, niet IsLandbouw in het zichtjaar).
2. De cel ligt in ABCD-klasse A.

VerdwenenVruchtbareLandbouw is daarmee de deelverzameling van VerdwenenLandbouw die op de meest waardevolle landbouwgrond ligt. De landbouw kan zijn verdwenen door welke functieverandering dan ook (verstedelijking, natuur, water, enzovoort); de indicator kijkt alleen of de grond geen landbouw meer is.

De berekening staat in Templates/Indicatoren/Grondgebruik.dms:

VerdwenenLandbouw           = IsLandbouw(basisjaar) AND NOT IsLandbouw(zichtjaar)
VerdwenenVruchtbareLandbouw = VerdwenenLandbouw AND (ABCD-klasse == A)

Het resultaat is een kaart op 25 m (AdminDomain) die per cel aangeeft of daar vruchtbare landbouwgrond is verdwenen, en wordt als GeoTIFF weggeschreven.

Verwante indicatoren

• VerdwenenLandbouw: alle verdwenen landbouwgrond, ongeacht ABCD-klasse.
• VerstedelijkingOpVruchtbareLandbouwgronden: nieuwe verstedelijking specifiek op ABCD-klasse A.
• VerstedelijkingInABCD: per cel in welke ABCD-subklasse de nieuwe verstedelijking valt.